Ege Denizi Seferihisar açıklarında, 30 Ekim 2020’de meydana gelen, 115 kişinin hayatını kaybettiği 6,6 büyüklüğündeki depremde; Bayraklı’da bulunan 8 katlı Rıza Bey Apartmanında 36 kişi yaşamını yitirdi, 17 kişi de yaralandı. Depremin ardından başlatılan soruşturma çerçevesinde 4’ü tutuklu 9 kişi hakkında, İzmir 5. Ağır Ceza Mahkemesinde “bilinçli taksirle birden fazla kişinin ölümüne ve yaralanmasına neden olma” suçundan 20 yıla kadar hapis cezası talebiyle dava açıldı. Yargılama süresinde 2 sanık tahliye edildi. Yargılama şamasında Rıza Bey Apartmanındaki diş hekimi polikliniği sahipleri Arda H. ve Onur Y. ile daire sahipleri Selma E. ve Ender E.’nin de dosyalarının birleştirilmesiyle sanık sayısı 13’e yükseldi. Sanıkların yargılanmalarına bugün İzmir 5. Ağır Ceza Mahkemesinde devam edildi. Duruşmaya tutuklu sanıklar mimar Ali Serdar Bayram ve yapı müteahhidi Hasan Hüseyin Özkan, Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) ile katılırken, bazı tutuksuz sanıklar, müşteki ve avukatlar ise salonda hazır bulundu.

Celsede tutuklu sanık Ali Serdar Bayram’ın avukatı savunma yaparken, depremde yaşamını yitirenlerin izleyicilerin tepkisi üzerine tartışma çıktı. Tartışmanın ikili diyaloğa dönmesi sebebiyle mahkeme başkanı, bazı izleyicileri salondan çıkarılmasına karar verdi.

Tartışmanın son ermesinin ardından tutuklu sanıklara söz verildi. Tutuklu sanık Hasan Hüseyin Özkan, cezaevinden mağdur olduğunu söyleyerek, “Mal sahibi her beton dökümünde yanımdaydı. Ben binayı yaparken hazır beton kullandı. 35 bina yaptım sadece 1’i yıkıldı. Diğerlerini sağlam yaptım da bunu mu çürük yaptım? Mimar ve mühendisle muhattap olmadım. Binanın içinde dışında müdahale edilmeyen yer kalmamış. Duvarlar perde beton vazifesi görüyor. Mesken yere işyeri açılır mı? Eksik malzemeyi kabul etmiyorum. 70 yaşımda hastanelere düştüm. Sağlık sorumlarım var. Çok mağdurum” dedi.

Birleştirme kararı beklenecek

Söz verilen tutuklu sanık Ali Serdar Bayram da suçsuz olduğunu savunarak, “Olayla ilgim ve bilgim yok. Sadece diplomamın kullandığını anlatmaya devam edeceğim. Tamamen suçsuzum. Gözaltına alındığımda bir yanlışlık olduğunu düşünmüştüm. Ancak 2 yıldır hapishanedeyim. Yaşananlardan dolayı acı çekiyorum ve içim acıyor. Ben suçsuzum” diye konuştu.

Sanıkların tutukluluk hallerinin devamına karar veren mahkeme heyeti, İzmir 13. Asliye Ceza Mahkemesi’nin talebi üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesinden çıkacak birleştirme kararının beklenmesine, inşaatta çalışan işçilerin tespit edilmesi için Sosyal Güvenlik Kurumuna yazı yazılmasına ve dosyadaki eksikliklerin giderilmesine hükmederek davayı erteledi.

Yapılan çalışmalara, DKMP Aydın İl Şube Müdürü Egemen İşcan, Şube Müdürlüğü personeli, Yeşilköy ve Avşar Mahalle sakinleri, Ekosistemi Koruma ve Doğa Sevenler Derneği (EKODOSD) Başkanı Bahattin Sürücü ve dernek üyesi Rehber Hakan Bahçecioğlu katıldı. Azap Gölü çevresinde düzenlenmesi planlanan üç rotanın, ikisinde incelemeler gerçekleştirildi. Son rota da incelendikten sonra, uluslararası normlara uygun bir şekilde işaretlemeleri yapılacak ve yönlendirme tabelaları dikilecek.

Rotaların seçimi, alandaki doğal ve kültürel kaynak değerlerine göre ve Azap Gölü ve Latmos Dağları’nın doğal peyzajını en iyi gören noktalarda tespit edildi. Ziyaretçilerin bilgilenmeleri için bu noktalara tanıtım ve bilgilendirme tabelaları da yerleştirilecek. Diğer faaliyetler için yapılacak manzara seyir terasları ve kuş gözlem kuleleri de gelen ziyaretçilerin kullanabileceği önemli düzenlemeler yapılacak. Köy içinde ahşap stantlar oluşturularak, köylülerin kendi ürettikleri ürünleri satabilmeleri ve gelen misafirlerin yerel lezzetleri tadabilmeleri için yöre insanları teşvik edilecek.

Azap Gölü, Aydın İlinin en önemli sulak alanlarından birisi olup, Söke ilçesi sınırları içinde Yeşilköy ve Avşar köyleri arasında yer almaktadır. 12 İon kentinden biri olan Myus’un yanı başında olup, gölün çevresindeki doğal ve kültürel değerler ve kuş türleri görülmeye değer zenginliklerdir. Azap Gölü yönetim planı çerçevesinde koruma-kullanma dengesi gözetilerek yapılacak doğa turizmi faaliyetlerinin, yöre ekonomisine önemli katkısı olacağı düşünülüyor.

İzmir Büyükşehir Belediyesi ekipleri, sel felaketi nedeniyle tam kadro sahada çalışmaya devam ediyor. Büyükşehir, sel felaketinde evleri ve iş yerleri zarar gören vatandaşlar için hasar tespit çalışmalarına da başladı. İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Tunç Soyer, “Belediyemizin 444 40 35 numaralı telefonuna başvuracak mağdur hemşehrilerimiz nakit veya eşya desteğinden faydalanabilecek. Ekiplerimiz gece boyunca görev başında ve nöbette olacak” şeklinde konuştu.

“Bu gerçekten inanılmaz, büyük bir felaket”

İzmir’in son 100 yıl içinde en büyük sel felaketlerinden birini yaşadığını vurgulayan Soyer, “Bunun en büyük üçüncü sel felaketi olduğunu söyleyebiliriz. 1930’da yaşanan selden sonra 1995’te, altı saatte 100 kilogram civarında yağış alan ve 61 kişinin hayatın mal olan bir felaket daha yaşanmıştı. Bu da üçüncü büyük yağış felaketi. İzmir son 24 saatlik zaman dilimi içinde 126 kilogram yağış aldı. Bir ayda ortalama 100-102 kilogram yağış alan kentimiz için bu çok büyük bir miktar demek. Bu miktarın ne kadar büyük olduğunu anlamak için yıllık ortalama ile de karşılaştırabiliriz. Bir yıl içinde İzmir ortalama 717 kilogram yağış alıyor. İzmir, bir yıllık yağışın yüzde 18’ini bir günde almış oldu. Bu gerçekten inanılmaz, büyük bir felaket” dedi.

“Yanlarında olacağız”

Sel felaketi nedeniyle İzmir’in bütün derelerinin taştığını söyleyen Soyer, bin 61 konut ve iş yerlerinde su baskınları yaşandığını belirtti. Sel mağduru tüm vatandaşların yanında olacaklarını vurgulayan Soyer, “Selden etkilenen yurttaşlarımızın zararlarını gidermek için her türlü çalışmayı yapacağız. Hasar tespit çalışmalarına başladık. İzmirliler 444 40 35 numaralı telefon üzerinden başvuru yapılabilir. Eşya veya nakdi yardımla mutlaka zararlarını gidereceğiz. Bütün İzmir’e geçmiş olsun diliyorum” dedi.

Ana arterler trafiğe açıldı

Gece boyu süren aşırı yağışın ardından İzmir Büyükşehir Belediyesine ait ekipler, hayatı normale döndürmek için çalışmalarını sürdürüyor. Yoğun çabaların ardından büyükşehir belediyesi ekipleri, kentin ana arterlerini trafiğe açtı. İZSU, Fen İşleri ve itfaiye ekipleri kent içi trafik akışı için büyük önem taşıyan Altınyol ve Anadolu Caddesi’ne müdahale etti. Turan İstasyonu civarındaki su baskını nedeniyle Anadolu Caddesi’nde kesintiye uğrayan trafik, ekiplerin yoğun çalışması sonucu kontrollü olarak açıldı.

Konak ve Yenişehir alt geçitlerindeki sular ise pompayla çekildi. Poligon Deresi’nin taşması nedeniyle suyla dolan Mithatpaşa Caddesi’nde de tahliye çalışmaları yürütüldü. Ekiplerin çabaları sonucunda ana arterlerin yanı sıra bazı caddeler de trafiğe açıldı.

İzmir’de meydana gelen şiddetli depremin ardından çok sayıda bina yıkılırken, kimi de ağır, orta ve hafif olmak üzere hasara uğradı. Bayraklı ve Bornova ağırlıkta olmak üzere İzmir’de 107 binin üzerine binada hasar tespit çalışması yapıldı. Çalışmaların bu akşam sonlanacağını belirten Yapı İşleri Genel Müdürlüğü olarak Afet Koordinasyon Dairesi İzleme ve Değerlendirme Şube Müdürü Utku Kadıoğlu, 107 bin binanın içerisinde ağır hasarlı bina sayısının 414 olduğunu, 32 acil yıkılacak binanın bulunduğunu söyledi.

Bir aylık bir itiraz süreci başlayacak

Kadıoğlu, “Çevre ve Şehircilik Bakanlığı olarak 81 il müdürlüğümüzden binin üzerinde personelle İzmir genelinde görev yapıyoruz. Ekiplerimiz, binaları tek tek taradı ve 107 binin üzerinde bina tamamlanmış durumda. Bayraklı ve Bornova ilçelerindeki binaların tamamını taramış bulunmaktayız. Diğer ilçelerimizdeki binaları da dilekçe usulü taramaya devam ediyoruz. Şu ana kadar 107 binin üzerinde binanın incelemesi tamamlandı. Bugün kesin hasar tespit çalışmalarımızı tamamlıyoruz. Yarından itibaren çıktı işlemlerine başlayacağız. Çıktı işlemlerini de tamamladıktan sonra mahalle muhtarlıklarında askı listeleri asılacak. Vatandaşlarımız, hasar tespit sonuçlarını internet üzerinden de görebilecek. Ardından da bir aylık bir itiraz süreci başlayacak. Binalar incelendikten sonra vatandaşlarımızın itirazı varsa dilekçeyle başvuracak ve biz de bu itirazları değerlendireceğiz” dedi.

Orta hasarlılara güçlendirme, ağır hasarlılara yıkım

Çalışmaların 10 gün içerisinde tamamladığını belirten Kadıoğlu, “Vatandaş, internet ve askı tutanaklarına baktığında hasarsız ve az hasarlı olan binalara girebilir. Orta hasarlı bina demek, güçlendirme yapılmadan içine girilmesi sakıncalı bina demek. Orta hasarlı binalara bir yıl içerisinde güçlendirme yapılması halinde vatandaşlarımız oturabilir. Ancak ağır hasarlı ve acil yıkılacak binalarımızda boşaltma ve yıkım işlemleri devam edecek. Ayrıca ağır hasarlı binalar için üniversiteli hocalarımızla çalışma yürütüyoruz. Ağır hasarlı binaları tek tek geziyorlar. Raporlar doğrultusunda vatandaşların içeri girip giremeyeceğini, kaç saatte binaları boşaltıp boşaltamayacağını akademik inceleme sonucunda raporlandırıyorlar. Vatandaşlar buna göre binalardaki değerli eşyalarını alabiliyor” diye konuştu.

İzmir’de 6.6’lık depremin ardından ağır hasar alan binaların yıkım çalışmalarını yerinde inceleyen Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum, 9 gündür yoğun bir şekilde vatandaşların yaralarını sarmak için canla başla çalıştıklarını söyledi.

Deprem bölgesinde çalışan tüm ekiplere teşekkür ettiğini ifade eden Bakan Kurum, “Yoğun bir faaliyet içerisindeyiz. Her alanda depremzede vatandaşlarımızın yanındayız. Yine çadır kentlerimizi ziyaret ettik. Taşınma sürecindeki vatandaşlarımızın ihtiyaçlarını gidermek amacıyla tüm kaymakamlıklarımız valiliğimiz koordinasyonuyla süreci yakından takip ediyorlar. Alanda vatandaşımızın neye ihtiyacı varsa süreci birebir takip ediyor, ihtiyaçları gidermeye devam ediyoruz. Bir taraftan tahliye süreci devam ederken bir taraftan da hastanede yaralı vatandaşlarımızın tedavi süreci devam ediyor. 24 vatandaşımız şu an itibariyle hastanede tedavi edilmekte. Diğer hastalarımızın tamamı taburcu oldu. Yine sahada 7 bin 128 personelle 933 araçla faaliyetlerimiz yoğun bir şekilde devam ediyor” dedi.

“İzmir genelinde 75 bin 934 bina incelendi”

Hasar tespit çalışmalarında sona gelindiğini açıklayan Kurum, “Bayraklı ilçemizdeki hasar tespit çalışmalarının tamamını bitirdik. İzmir genelinde 75 bin 934 binada 411 bin bağımsız bölümün incelemesi yapıldı. Şu an için acil ağır hasarlı bina sayımız 342 oldu. Bağımsız bölüm sayısı da 4 bin 350’ye ulaştı. Az hasarlı 3 bin 660 binamız, orta hasarlı 383 binamız şu an için tespit edildi. İnşallah 3 gün içinde hasar tespit çalışmaları tamamlanmış olacak. Bir taraftan da binaların yıkım sürecini devam ettiriyoruz. 16 binanın yıkımı tamamlandı. Orada da vatandaşlarımızın taşınma sürecine destek olarak onları sağlam güvenli ortamlara alıyoruz. Süreci de birebir takip ediyoruz. Güvenli bir şekilde, onları sağlam ve yeni konutlara taşınma süreçlerini tamamlayıp tüm ağır hasarlı binaları bu şekilde yıkıp yapıyor olacağız. Çadır kentlerimizde ve yıkım alanlarında vatandaşlarımızın ihtiyaçlarına ilişkin başvuru noktaları var. Şu an için 3 bin 800 başvuru var. Bu başvurular hızlı bir şekilde karşılanmaktadır. İzmirli kardeşlerimizin ihtiyaçlarını gidermek için şu an için 38 milyon TL kaynak aktarıldı Bakanlıklarımızca. Onlar da taşınma, kira ve eşya yardımı olarak vatandaşlarımızın hesaplarına yatırılmaya devam ediyor. Bu kapsamda eşyasını alamayan vatandaşlara 30 bin TL, ev sahibi vatandaşlarımıza 13 bin TL, kiracılara 5 bin TL yardım yapılıyor. Orta hasarlı binalarımız için de ev sahiplerimize 5 bin TL, kiracılara da 2 bin 500 TL taşınma ve kira yardımı ödemeleri her gün tespitler bittikçe vatandaşlarımızın hesabına yatıyor. Bu kapsamda bugüne kadar 14 milyon TL vatandaşlarımızın hesabına yatırıldı. DASK çerçevesinde hem Çevre Şehircilik İl Müdürlüğünde hem de Rıza Bey Apartmanı yanında bir büro açıldı. Bu başvurular da bu alanlara yapılabilir. Yapılan incelemelerde 13 bin 500 hasar ihbarı alındı. Şuana kadar da 7,1 milyon TL vatandaşlarımıza ödeme yapıldı” diye konuştu.

“Yıkılan evi olan her vatandaşımıza en az 1 daire”

Yapılacak yeni konutlarımıza ilişkin çalışmaların da başladığını ifade eden Bakan Kurum, “5 bin konut projelendiriliyor. 2 bini enkaz ve enkaz alanları yakınında, 3 bini de rezerv alanda projelendiriyoruz. Hakikaten çok örnek diyeceğimiz zemin+5 kat, 2+1 dairelerden yıkılan evi olan her vatandaşımıza en az 1 daire verecek şekilde planlıyoruz. Fazla dairesi olanlara da rezerv alandan karşılamak suretiyle vatandaşlarımıza yerinde bir çözüm sunmuş olacağız. Bu da sahada çok ciddi bir şekilde gelen talepti. Rezerv alanda çalışmalarımız başlatıldı. Söz verdiğimiz gibi 1 ay içerisinde hem rezerv alanda hem de yerinde inşaat faaliyetleri başlatılacak. 1 yıl içinde de tamamlanacak şekilde projelerimiz yürütülüyor. AFAD’dan hak sahibi olan vatandaşlarımız 2 yıl ödemesiz, 18 yıl 0 faizle ödeyecekler. Bu çerçevede enkaz alanları etrafında riskli gördüğümüz tespitlerimizle projeye dahil ettiğimiz vatandaşlarımız da Kentsel Dönüşüm Genel Müdürlüğümüz bünyesinde ödemelerini yapacaklar. Ödemelerin de yapım maliyetlerinden daha önceki depremlerde olduğu gibi hem altyapı bedelleri düşülerek hem de buradaki maliyetlerde ciddi oranda indirim yapılarak vatandaşımıza çok uygun şartlarda ödeme imkanı sağlamış olacağız” dedi.

“Konteynerlerin altyapı çalışmaları sürüyor”

Konteyner kent yapılacak alanda da incelemelerde bulunduğunu söyleyen Kurum, “16 günümüz kaldı konteynerlerin tamamlanmasına ilişkin. Çok daha öncesinde konteynerleri koyup vatandaşlarımızın ihtiyaçlarını giderecek adımları atıyoruz. Bayraklı’da bin konteyner, yine Ege Üniversitesi’nin bulunduğu alanda 312 konteynerin altyapı çalışmaları sürüyor. İlk etapta Bayraklı’daki bin konteyneri yapıp vatandaşlarımıza teslim edeceğiz” diye konuştu.

Şu ana kadar 531 bin kişiye Kızılay koordinasyonunda sıcak yemek hizmeti verildiğini söyleyen Kurum, “Bu kapsamda da hizmetlerimiz devam ediyor. Hem sıcak yemek hem de günlük ihtiyaçları Covid-19 sürecindeki salgın noktasındaki ihtiyaçların tamamı hem çadır kentlerimizde hem de depremzede vatandaşlarımızın kaldığı alanlarda gideriliyor. Vatandaşlarımıza çocuklarımıza her türlü eğitim ve psikososyal destek verilmektedir. Bu kapsamda 33 bin çocuğumuza destek verildi” diye konuştu.

“Yerelde belediyelerimizle de işbirliği içindeyiz”

Bugünün Dünya Şehircilik Günü olduğunu da hatırlatan Kurum, “Bu vesile ile tüm şehirlerimize ve vatandaşlarımıza buradan mesaj iletmek gerekirse, biz ülkemizin tüm illerinde 83 milyon vatandaşımızı ilgilendiren kentsel dönüşümden, millet bahçelerine, atık su arıtma tesislerinden düzenli depolama tesislerine, şehirlerimizin iyileştirilmesine, sosyal konut projelerimize, doğal alanlarımızın miktarının arttırılmasına, korunacak alanlara ilişkin çalışmalara kadar birçok alanda Sayın Cumhurbaşkanımızın seçim öncesinde açıkladığı manifestonun 8 maddesi Bakanlığımızı ilgilendiriyor. Biz de tüm şehirlerimize ilişkin bu projeleri yürütüyoruz. Amacımız, şehirlerimizin 50-100 yılını planlamak. Vatandaşımızın daha yaşanabilir, daha yeşil, doğal güzelliklerin çok daha fazla korunduğu, sağlam, güvenli şehirlerimizde yaşamasını sağlamak için var gücümüzle çalışıyoruz. Bu noktada yerelde belediyelerimizle de işbirliği içindeyiz. Vatandaşımızın kentsel dönüşüm noktasında beklenti içerisinde olduğu alanda çalışmaları Bakanlığımız, belediye ile yürütecek. O alanlarda da planlama çalışmalarını yapacağız. Örneğin Bayraklı’da Rıza Bey Apartmanı’nın hemen yanındaki alanda bir rezerv ve riskli alan çalışması yaparak orada planlama sürecini yürüteceğiz. Yine Adalet Mahallesi için de, planla ilgili Bakanlığımızın vereceği desteklerle katkı sağlayacağız. İnşallah İzmir için tarihinin en büyük kentsel dönüşüm sürecini başlattık. Vatandaşımızın mahalle mahalle, sokak sokak ne ihtiyacı varsa bu ihtiyaçları gidermeye çalışıyoruz” dedi.

Akhisar Belediye Başkanı Kandilli’ye göre 5.5 büyüklüğündeki depremin merkez üssü olan Akhisar’ın Sazoba Mahallesi’nde açıklama yaptı. Başkan Dutlulu, “Başta Akhisar ve Saruhanlı olmak üzere bu depremden etkilenen korkan tüm vatandaşlarımıza çok geçmiş olsun. Allah daha büyük afetlerden korusun. Çok şükür şuana kadar çok ciddi gözüken bir durum yok ama hepimiz çok korktuk. Hepimize çok geçmiş olsun” dedi.

Depremin ardından ikinci yazılı basın açıklaması yayımlayan Manisa Valiliği ise Saruhanlı ve Gölmarmara ilçelerine bağlı tüm mahallelerle irtibatın sağlandığını ve depremden kaynaklanan herhangi bir hasar tespit edilmediğini açıkladı.