Ege Bölgesindeki narenciye rekoltesi, 2020/21 sezonunda 434 bin 116 ton olarak tahmin edilirken, 2019/20 sezonundaki narenciye rekolte tahminiyse 442 bin 349 tondu.

Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Başkanı Hayrettin Uçak, 2019’da Türkiye geneli narenciye ihracatının 755 milyon dolarken, 2020’de pandemi döneminde talebin artarak ihracatın yüzde 23 ilerlediğini ve 933 milyon dolara ulaştığını söyledi.

Uçak, “Geçen seneki 2 milyar 730 milyon dolarlık ihracatımızda narenciyenin payı yüzde 34. 2019’da 1 milyon 612 bin ton, 2020’de 1 milyon 802 bin ton narenciye ihraç ettik. 2020’de narenciye ihracatında 437 milyon dolarla mandarin ilk sıradaydı. 273 milyon dolarla limon, 128 milyon dolarla portakal, 95 milyon dolarla greyfurt ihraç edilen diğer ürünlerimiz. 2020’de ihracatımızdaki ilk sıradaki; Rusya’ya yüzde 31, Irak’a yüzde 40, Ukrayna’ya yüzde 10 ihracatımızı ilerletirken, Polonya, Hollanda, Birleşik Krallık’a da yüzde 54’lere varan ihracat artışları yaşadık. 2019/20 sezonunda rekolte düşüşü yüzde 2’iken, 2020/21 sezonunda yüzde 16 rekolte kaybımız var. 2018/19’da rekoltemizin 688 bin ton olduğu dönemlerimiz oldu. Makas gitgide açılıyor” dedi.

Uçak, “2021 sezonunda portakal üretiminde bir önceki yıla göre İzmir’de yüzde 13, Muğla’da yüzde 20, Aydın’da yüzde 12 ve Balıkesir’de ise yüzde 14 ‘e kadar bir verim kaybı tespit edildi. Satsuma mandarininde Aydın’da yüzde 18, Muğla’da yüzde 25, İzmir’de yüzde 29 ve Balıkesir’de ise yüzde 21‘e kadar bir verim azalışı tespit ettik. Bunun en büyük sebebi mart ve nisan aylarındaki sıcaklık düşüşleri. Limonda ise yüzde 20, greyfurtta ise yüzde 10 civarında bir verim azalışı bekliyoruz” şeklinde konuştu.

Türkiye’nin dünya sıralamasında portakalda 7’inci, mandarinde 3’üncü, limonda 4’üncü, greyfurtta 5’inci sırada olduğunu açıklayan Hayrettin Uçak, “Ülkemiz narenciye üretiminde ve ihracatında önemli aktörlerden biri; ancak küresel iklim değişikliğinin etkisini artık daha fazla hissediyoruz. Bu sadece narenciye değil, pek çok üründe yaşanan bir durum. Bu yıl 10-20 gün arasında bütün ürünlerde gecikme var. Mevsimlerin sıcaklık ve yağış normalleri değişiyor. 2021 yılı için kullanılacak dünya kaynaklarını Temmuz ayı itibariyle tükettik. Dünyayı korumak artık etik bir hesaplaşmadan öte, bir varoluş meselesi haline geldi” diye aktardı.

2021 rekolte tahminlerine göre; portakal 2020’de 206 bin 534 tondan 2021’de 184 bin 992 tona, mandarin 2020’de 154 bin 245 tondan 2021’de 114 bin tona, limon 2020’de 67 bin 666 tondan 2021’de 57 bin 541’e, greyfurt 5 bin 205 tondan 4 bin 492 tona geriledi.

İzmir’in Seferihisar ve Menderes ilçelerinde yetişen dünyaca ünlü satsuma cinsi mandalinada hasat devam ediyor. İnce kabuklu ve çekirdeksiz olmasının yanı sıra aroması ile de tercih edilen ürünler arasında yer alan satsuma cinsi mandalina, hem yurt dışı hem de yurt içinde tüketiliyor. İzmir’in Seferihisar ilçesindeki mandalina bahçelerinde sabahın ilk ışıklarından itibaren hummalı bir çalışma ile satsuma mandalinalar toplanıyor, ürünler fabrikalarda işlenerek paketleniyor. Kalitesine ve büyüklüğüne göre kutulanan mandalinalar, kamyonlarla yüklenerek hem iç piyasaya hem de yurt dışına gönderiliyor. Ege İhracatçı Birlikleri (EİB) verilerinden derlediği verilere göre, Türkiye 2019’da 57 ülkeye ihraç ettiği mandalinadan 347 milyon dolar döviz girdisi sağladı. Ege Yaş, Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Hayrettin Uçak, mandalina rekoltesinde bu yıl geçen seneye oranla yüzde 25 artış beklediklerini belirterek 2020 ihracat hedeflerinin 400 milyon dolar olduğunu ifade etti. Uçak, korona virüs pandemisi nedeniyle yaş meyve ve sebze ihracatında artış olduğunu, bu durumun mandalina ihracatına da yansıyacağını düşündüklerini kaydetti.

Rekolte yüksek

Uçak, “2020 yılının rekoltesinin, geçen seneye göre yüzde 25 fazla olacağını düşünüyoruz. Geçen sene 57 ülkeye yaptığımız ihracatın toplam değeri 347 milyon dolardı. 2020 yılında 57’den daha fazla ülkeye 400 milyon dolar ihracat yapmayı hedefliyoruz. Bu yıl mandalina rekoltesi yüksek. Fiyatlar da oldukça makul düzeyde. Erkenci mandalina şu anda piyasada satılıyor. 19 Ekim’de satsuma cinsi mandalina ihracatımız başladı. Hava şartları iyi giderse 2021 yılının ocak ayı sonuna kadar satsuma mandalina ihracatı devam eder. Mandalinayı en çok Rusya, Ukrayna ve Irak’a satıyoruz. Tabii ki Avrupa ülkelerine olan ihracatımızı artırmayı hedefliyoruz” dedi.

Korona virüs, ihracatı artırdı

Ege’nin satsuma mandalinasının çok özel olduğunu belirten Uçak, “Satsuma, ince kabuklu ve çekirdeksiz olur. İçindeki zar çok incedir ve aroması da çok güzeldir. Bölgemizde, dünyada eşi benzeri olmayan bir ürün yetişiyor. Ürünümüzü ihracat etmenin yanı sıra iç piyasaya da sunuyoruz. Satsuma mandalinayı ihraç ettiğimiz ülkeler muhakkak devamını istiyor. Özellikle korona virüs döneminde oldukça rağbet gördü. Pandemi döneminde yaş sebze meyve mamullerinde ihracatımızı artırdık” diye konuştu. Öte yandan, mandalina bahçeleri ve ürün toplama anları havadan görüntülendi.

İzmir’in erik üretimindeki lokomotif ilçesi Ödemiş’in kırsaldaki önemli üretim merkezi Kaymakçı’da, papaz eriği için nabız Raşit Şen Pazaryerinde atıyor. Yağışlar nedeni ile bu yıl yaşanan rekolte düşüklüğü, büyük şehirlerde eriğin fiyatını 15 liraya kadar yükseltti. Ödemiş pazarında ise fiyatlar 8-10 lira arasında değişiyor. Papaz eriğinin üreticiden alış fiyatı da kilo başına değişiklik gösteriyor. Üreticiler, bölgede iklim koşullarının yağışlı gitmesi nedeniyle rekoltenin düştüğünü söyledi.

Toptancı pazarına erik getiren üretici Merih Tekin, hava koşullarının etkisi ve üretimin canlı olmayışı sebebiyle papaz eriğinin rekoltesinin düşük olduğunu söyledi. Tekin şunları söyledi:

“Bu yıl rekolte düştü. Tabii bunun başlıca sebebi havanın yağışlı gitmesi. Pazardaki fiyatlar da ani düşüş gösterdi. Üretici olarak fiyatları belirleme durumunda değiliz. Bugün getirdiğim erikler 4 liradan alıcı bulmakta zorlandı.”

Kaymakçılı üreticilerden Ahmet Kaymak da, “Fiyatlar her yıl olduğu gibi ani düşüş gösterdi. Piyasaya gelen ürün az olmasına rağmen 4 liraya kadar düştü. Büyük şehirlerde 15 lira civarında satıldığını duyuyoruz. Geçmiş yıllarda ürünün para etmemesi ve arazi toplulaştırması da üretimi azalttı. Ağaçlar el değiştirdi, kimi yerlerde erik ağaçları kesildi. Bunlar da üretimi ve fiyatı etkiledi. Kaymakçı’da yine de erik üretimi devam ediyor. Ürün çok kaliteli ama bu fiyat olarak bize yansımıyor. Buradaki ürün doğrudan İzmir, İstanbul, Ankara ve Bursa’ya gidiyor” diye konuştu.

Kaymakçı’daki papaz eriğinde hasadın mayıs sonuna kadar devam etmesi bekleniyor.