Avrupa İklim Paktı Türkiye Büyükelçisi Utku Gümrükçü öncülüğünde minimum Karbon Ayak İzi hedefiyle Artvin’in Hopa ilçesinden yola çıkan “Gelecek için Yelken Açıyoruz” ekibi, paketli gıda tüketmeden ve motor kullanmadan yalnızca yelkenli ile yol alarak Samsun, Bandırma, Çeşme, Bodrum, Marmaris ve Mersin’in ardından 23. günde Hatay’ın Arsuz ilçesine ulaştı. Ekibi, Arsuz Belediye Başkanı Dr. Asaf Güven, Expo Hatay 2021 Genel Sekreteri İhsan Çakar ve Arsuzlu vatandaşlar Türk bayrakları ve bando eşliğinde karşıladı. Başkan Güven, gösterdikleri duyarlılıktan ötürü ekibe çiçek takdim etti.

Kılıçdaroğlu’ndan destek

Avrupa İklim Paktı Türkiye Büyükelçisi ve Çiğli Belediye Başkanı Utku Gümrükçü, CHP Genel Merkez ziyareti kapsamında “Gelecek için Yelken Açıyoruz” ekibini arayarak CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu ile görüştürdü. Yolculuğun Karadeniz etabında yelken ekibiyle görüntülü görüşen Kılıçdaroğlu, “Baharımızı yaza çevirme vakti geldi. Şimdi Türkiye’nin tan vakti! Gün doğuyor, umut yeşeriyor. Gelecek nesillere yaşanabilir bir dünya teslim etmek için üzerimize düşen sorumluluğun bilincindeyiz. Canlı ve cansız varlıklar olarak bir ekosistemin parçasıyız. Sağlıklı işleyen bir ekosisteme sahip dünyaya doğma hakkı, henüz doğmamış olan nesillerin hakkıdır. ‘Sürdürülebilir Yaşam’ anlayışı ışığında bu hakkı Anayasal güvence altına alacağız. Umarım gösterdiğiniz bu eylem ve çaba ülke olarak farkındalığımızı artırır” ifadeleriyle desteklerini iletti.

Hopa çamları Marmaris’te yeşerecek

Yelkenli ile birlikte Marmaris’e giden Avrupa İklim Paktı Türkiye Büyükelçisi ve Çiğli Belediye Başkanı Utku Gümrükçü, ekibin Artvin’den getirdiği 1000 adet çam tohumu ve kozalakları geçtiğimiz yıl yaşanan orman yangınlarında zarar gören alanlara ekilmesi için Marmaris Belediye Başkanı Mehmet Oktay’a teslim etti.

Başkanlara geri dönüştürülmüş plaket

Gelecek için Yelken Açıyoruz yolculuğa öncülük eden Başkan Utku Gümrükçü, yolculuk sürecinde yelken ekibine destek olan Çeşme Belediye Başkanı Ekrem Oran ve Marmaris Belediye Başkanı Mehmet Oktay’a seyir esnasında kırılan makaralardan geri dönüştürülerek yapılan plaketleri takdim etti.

Su numuneleri alındı

Gelecek için Yelken Açıyoruz ekibi, güzergah boyunca Karadeniz, Marmara, Ege ve Akdeniz’in farklı noktalarından yolculuk sonrasında bilimsel incelemelerde bulunulması için aldıkları su numunelerini ilgili mercilere teslim edecek. Araştırmalar tamamlandığında sonuçlar kamuoyuyla paylaşılacak.

Başkan Gümrükçü: “Çevre mücadelemiz sürecek”

Gelecek için Yelken Açıyoruz yolculuğunun iklim değişikliği konusunda toplumsal farkındalığa katkı sağlayacağını ifade eden Başkan Gümrükçü, “Yaşanan hızlı iklim değişikliği dünyamızın geleceği açısından risk teşkil ediyor. Bu soruna sessiz kalmamak adına 22 Nisan’da Hopa’dan Gelecek için Yelken Açıyoruz yolculuğu başlattık. Dört denizi geride bıraktık. Farklı şehirlerde çeşitli sosyal sorumluluk uygulamalarına imza attık. Yolculuk boyunca ekibimizi yalnız bırakmayan CHP Genel Başkanı Sayın Kemal Kılıçdaroğlu’na, belediye başkanlarımıza ve çevre gönüllülerine sonsuz teşekkür ediyorum. Bu yolculuk, toplumumuzun iklim değişikliği, geri dönüşüm, karbon emisyonunun azaltımı ve paketli gıda tüketimi konularındaki farkındalığının artması konusunda önemli bir adım oldu. Gelecek nesillere yaşanabilir bir dünya bırakmak için ülkemizin suyuna, havasına, ormanına ve tüm doğal güzelliklerine sahip çıkmaya deva edeceğiz” diye konuştu.

Avrupa Birliği bünyesinde faaliyet gösteren Avrupa Komisyonu tarafından, 2019 yılı aralık ayında imzalanan Avrupa Yeşil Mutabakatı kapsamında kurulan Avrupa İklim Paktı’nın Türkiye Büyükelçisi görevine, Çiğli Belediye Başkanı Utku Gümrükçü getirildi.

Pakt bünyesinde bulunan ülkelerin büyükelçileri; iklim eylemi ve taahhütlerinin ulusal, bölgesel ve yerel düzeyde savunuculuğunu yapmak, iklim eylem mücadelesine dahil olmamış ülkelerin temsilcileriyle iklim değişikliği hakkında iletişime geçmek, yerel iklim aktivistlerini diğer ilgili ağlar ve paydaşlarla Avrupa genelinde birbirine bağlamak, iklim değişikliği ile ilgili konular hakkında farkındalık oluşturmak amacıyla etkinlik ve kampanyalar düzenlemek, yerel anlamda yeşil altyapıyı geliştirmek, arabasız günler ve stantlar açmak gibi faaliyetlerle Avrupa’da küresel ısınma ve iklim değişikliği mücadelesine öncülük edecek.

Başkan Gümrükçü: “Listedeki ilk yerel yönetim Çiğli”

Avrupa İklim Paktı Türkiye Büyükelçisi görevine seçilmesinin kendisi için büyük bir gurur olduğunu ifade eden Başkan Gümrükçü, “Dünyamızın bugünü ve geleceği adına böylesi önemli bir göreve getirilmenin mutluluğunu ve gururunu yaşıyorum. Başkanlığını yaptığım Çiğli Belediyesi, ülkemizden bu değerli kuruluşun listesine eklenen ilk yerel yönetim oldu. Paktın listesinde uluslararası saygınlığı olan kurumlar yer alıyor. Kısa süre içerisinde küçük, büyük ayırt etmeksizin ülkemizdeki tüm kurum ve kuruluşların Avrupa İklim Paktına dahil olması adına geniş kapsamlı bir çalışma başlatacağım. Çiğli Belediyesi olarak, yerel anlamda sürdürdüğümüz çalışmalarımızı ülke geneline yayarak Türkiye’nin tüm dünyada verilen bu mücadeleye daha fazla katkı sağlaması için öncü olacağız” diye konuştu.

İklim değişikliği ve küresel ısıma ile mücadelenin iş birliği içerisinde sürdürülmesi gerektiğini vurgulayan Gümrükçü, “Son çeyrek yüzyılda tüm dünyada yaşanan küresel ısınma ve iklim değişikliği hayatımıza fazlasıyla etki etti. Atmosfere salınan sera gazı dünyanın iklimini değiştiriyor. Yapılan araştırmalar, insan kaynaklı küresel ısınmanın son on yılda 0,2°C oranında arttığını gösteriyor. Uluslararası toplum, en son toplanan COP26 Zirvesi’nde de ısınmayı 2 derecenin çok altında tutma ve 1.5 derece ile sınırlandırma çabalarını sürdürme gereğini kabul etti. Önlem alınmaması durumunda insan kaynaklı küresel ısınmanın gezegeninin sonunu getireceği öngörülüyor. Sağlıklı bir dünyada yaşamak ve gelecek nesillere yaşanabilir bir dünya bırakmak adına hep birlikte mücadele etmeye devam edeceğiz” ifadeleriyle konuşmasını tamamladı.

Pandemi, deprem, müsilaj, yangın, sel felaketi derken ardı ardına patlak veren doğa olayları dikkatleri hem iklim krizine çevirdi hem de insanlığın bu krize karşı ne kadar hazırlıklı olduğunu sorgulatmaya başladı. Sadece Türkiye değil tüm dünya aynı acı, aynı iklim kriziyle karşı karşıya kaldı. İtalya, İspanya, Yunanistan, Afrika, ABD ve tüm dünya sanki tarihinin en kötü zamanlarını yaşamakta. Bilindiği üzere, ısıyı hapsetmesinden dolayı küresel sıcaklıklardaki artışa neden olan sera gazları, temelde fosil yakıt kullanımı (gerek enerji üretiminde gerek ulaştırmada), ormansızlaşma, endüstriyel prosesler yenilenebilir enerjinin önemini bir kez daha gün yüzüne çıkarttı. “İklim Krizine Karşı Avrupa Yeşil Mutabakatı Kapsamında Sürdürülebilir Enerji Finansman Programı” konulu toplantı ile genç iş dünyasını bilgilendiren EGİAD, bu başlıkların tartışmaya açılmasını sağladı.

“Enerji verimliliği stratejik öneme sahip”

Toplantının açılış konuşmasını yapan EGİAD Yönetim Kurulu Başkanı Alp Avni Yelkenbiçer, dünyanın gelişmiş ekonomilerinin özellikle son 10 yılda enerji verimliliği yatırımlarını müthiş bir hızla arttırdığına dikkat çekerek, “Ülkemizde de kanun ve yönetmeliklerin bu doğrultuda güncellendiğini ve kamu otoritesinin enerji verimliliği yatırımlarını teşvik etme gayretinde olduğunu söylemek mümkün. Zaten devletin bu kanun ve yönetmeliklerdeki temel amacı da ithalata dayalı enerji kaynaklarına bağımlılığımızı azaltmak ve böylece kalkınma hedeflerine ulaşmaktır. İklim değişikliğinin olumsuz etkilerini artık günlük hayatımızda görüyoruz. Enerji verimliliği, aynı zamanda küresel iklim kriziyle baş edebilmenin olmazsa olmazı. Enerjiyi verimli kullanarak gereksiz enerji tüketiminin önüne geçmek başlı başına bir çevreci eylem. İklim değişikliğine neden olan sera gazlarını azaltmak noktasında enerji verimliliği en etkili yöntem. Kısacası enerji verimliliği sadece ekonomik değil, ekolojik açıdan da stratejik bir öneme sahip. Geçen hafta yayınlanan IPCC Raporu, küresel ısınmaya karşı alternatif enerji kaynaklarına yönelmemiz gerektiğini çarpıcı bir şekilde gözler önüne sermiştir” dedi.

“Daha az karbon üreten ürün ve hizmetler desteklenmeli”

Toplantıya katılan Omega Elektronik A.Ş. Genel Müdürü Mümtaz Bademli ise Yeşil Mutabakat’ın AB’nin İklim Krizi ve Küresel Isınmaya ilişkin yol haritası olduğunu vurguladı. Karbon salınımına ilişkin çarpıcı örnekler de veren Bademli, daha verimli taşıtlar, daha verimli cihazlar ve enerji prosesleri ile karbon salınımının azaltılması gerektiğine dikkat çekerek, “Bir iPhone üretiminden 72 kg, 1 dakika telefon görüşmesinden 57 gr, 1 SMS’ten 0,014 gr, 1GB Mobil Data’dan 3 kg karbon salınımı gerçekleşiyor. Daha verimli taşıt araçları, daha yalıtımlı binalar, daha verimli enerji sistemleri gibi her alanda daha az enerji tüketen, dolayısıyla daha az karbon üreten ürün ve hizmetler desteklenmeli. AB Yeşil Mutabakatı ile karbon ayak izi büyük olan ürün ve hizmetler ek vergi ile karşılaşacaktır. Destek ve yaptırımlar sadece AB’de üretilen mal ve hizmetleri değil ithalat yoluyla AB içinde tüketilen mal ve hizmetleri de kapsamaktadır” ifadelerini kullandı.

“İklim ve kalkınma bir arada olmalı”

Türkiye Sürdürülebilir Enerji Finansman Fonu – TURSEFF Finans Kurumları İlişkileri Müdürü Seyran Hatipoğlu da katıldığı toplantıda, 2021 yılı itibariyle TURSEFF olarak 695 milyon Euro sürdürülebilir enerji finansmanı, 2 bin 131 adet sürdürülebilir enerji projesi, 601 MW toplam kurulu yenilenebilir enerji gücü, 993 bin hanenin bir yılda tükettiği elektrik miktarına eşit enerji tasarrufu, 1.1 milyon otomobilin yıllık karbon emisyonuna eşit emisyon azaltımı yapıldığını kaydetti. İklim krizine ilişkin de değerlendirmede bulunan Hatipoğlu, Temmuz 2021’de son 142 yılın en yüksek sıcaklığının yaşandığına dikkat çekti. Krize rakamlarla bakıldığını ancak insan ve canlıların etkilenmesiyle vicdanların da devreye girdiğini hatırlatan Hatipoğlu, “Dünya Bankası’nın hesaplarına göre bu felaketlerin küresel ekonomiye gerçek maliyeti yılda yaklaşık 520 milyar dolar gibi bir rakama ulaşırken, aynı nedenlerle her yıl 26 milyon insan da yer değiştirerek yoksulluğa sürükleniyor. Oluşacak kayıpları en aza indirmek için, sürdürülebilirliği yatırım tercihlerine entegre etmek tüm finans kurumları için hayati önem taşımaktadır. Önlem alınmadığı takdirde dünya ekonomisinin iklim değişikliği sebebiyle önümüzdeki 30 yıl içerisinde yüzde 18 küçülebileceği bilinmekte. Türkiye’nin bu çerçevede riski ise yüzde 10.3’tür. O yüzden iklim ve kalkınma artık bir arada olmalıdır” diye konuştu.

2010 yılında Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası (EBRD) tarafından başlatılan ve geçtiğimiz haziran ayı itibarıyla 11. yılını tamamlayan Türkiye Sürdürülebilir Enerji Finansman Programı (TurSEFF)’in çalışmalarının aktarıldığı etkinlikte, Yeşil Mutabakat süreci de değerlendirildi. Türkiye’nin yeşil ekonomiye geçişinde çok önemli kilometre taşlarından olan TurSEFF’in, içinde Türkiye için ilklerin de bulunduğu pek çok projenin hayata geçirilmesine katkı sağladığının belirtildiği toplantıda, kurumun bugün itibarıyla toplamda 2 bin 100’den fazla projeye 700 milyon avroya yakın finansman oluşturduğuna da vurgu yapıldı.

İzmir’de, İzmir Büyükşehir Belediyesinin iklim krizi konusunda kamuoyunu bilgilendirmek için “HORIZON 2020” programı kapsamında hazırladığı ve Avrupa Birliğinden (AB) milyon 300 bin Euro hibe aldığı “Doğa Esaslı Çözümler” projesinin önemli halkalarından biri daha hayata geçiyor. İklim değişikliği nedeniyle gelecekte yaşanabilecek kuraklığa karşı toplumu bilgilendirmek ve tarımda doğru yöntemleri uygulamalı olarak anlatmak amacıyla hizmet verecek “Sasalı İklime Duyarlı Tarım Eğitim ve Araştırma Enstitüsü” 2021 yılının mart ayında hizmete girecek. Yüzde 80 oranında tamamlanan projede idari binaların yapımı bitirildi. Bitkilendirme, çevre düzenleme ve ahşap yürüyüş yollarının yapımı ise devam ediyor.

Laboratuar ve kütüphane yer alacak

İzmir Doğal Yaşam Parkı’nın doğu bölümünde, 15 bin 800 metrekarelik alanda faaliyet gösterecek “Sasalı İklime Duyarlı Tarım Eğitim ve Araştırma Enstitüsü”nde vatandaşları ve çocukları bilgilendirmek için eğitim salonu, laboratuvar ve kütüphane olacak. Binanın dışında ise iklim değişikliğinin tarıma etkilerini gösteren uygulama seraları kurulacak. İlerleyen yıllarda kuraklık nedeniyle açık alanda tarım yapılamayacağı için seralarla oluşturulan kapalı alanlarda örnek uygulamalar yapılacak. Seraları gezmeden önce öğrencilere ve vatandaşlara iklim değişikliğinin etkileri anlatılacak. Alanda arılar ve böcekler için uzun uçuşlar sırasında dinlenmelerine olanak sağlayacak 10 adet böcek evi de olacak.

Üç serada alternatif tarım örnekleri

Topraksız tarım ve dikey tarım uygulamalarının anlatıldığı bin metrekare alana yayılan üç serada ise 2080 yılına kadar oluşabilecek kuraklığa karşı alınacak önlemler hakkında vatandaşlar görsel olarak bilgilendirilecek. Dikey tarım serasını gezenler üst üste raflarda su içinde yetişen ürünleri görüp kendi seraları için örnek alacak. Açık tarım alanlarının da bulunacağı enstitü bahçesinde 550 metre uzunluğunda “Doğa Esaslı Çözümlerin” anlatıldığı eğitim yolu (Biyo-Bulvar) olacak. Biyo-Bulvar yolu boyunca yağmur sularının yeraltı sularına karışmasını destekleyen ve sel-taşkın riskinin kontrolünü sağlayan su hendekleri, eğitim rotasında ise proje kapsamında uygulamaların anlatıldığı bilgilendirme panoları yer alacak.

Açık tarım alanında iki doğal yöntem

Enstitüyü gezenler açık tarım alanında sırt üstü tarım uygulaması hakkında bilgi sahibi olacak. Bitkilerin köklerini tuzdan uzaklaştırmak için 150 santimetre yüksekliğinde tümseklerde yetiştirilen ağaçlar (ayva ve nar) bulunacak. Açık tarım alanın bir bölümünde ise biyokömür üretim tesisinde üretilen karbon emisyonunu azaltan ve toprağı verimli hale getiren akıllı toprak uygulaması ile ürün yetiştirilecek. Enstitü 11 milyon 190 bin liralık bütçeyle hizmete alınacak.

AB’nin en yüksek bütçeli hibe programı

Avrupa Birliğinin en yüksek bütçeli hibe programı HORIZON 2020 kapsamında İzmir Büyükşehir Belediyesinin “Doğa Esaslı Çözümler” projesi 2017’de 39 uluslararası proje arasından seçilerek 2,3 milyon Euro hibe almaya hak kazandı. Böylelikle İzmir, İngiltere’nin Liverpool ve İspanya’nın Valladolid şehirleriyle birlikte öncü ve uygulayıcı şehir oldu. Proje, Karşıyaka kent merkezinden Çamaltı Tuzlası’na kadar olan bölgeyi içeriyor. Bu bölgede karbon salımını azaltmak, bioçeşitliliği artırmak, yoğun kentleşmenin getirdiği hava sıcaklığını düşürmek, yeşil alan miktarını artırmak, sel-taşkın riskini azaltmak ve halkın yaşam kalitesini artırmak amacıyla ortaya konacak model İzmir için rehber olacak. Proje kapsamında Mavişehir’de Peynircioğlu Deresi’nin kıyı kesimi ile Halk Park ve devamındaki güzergah üze rinde “kesintisiz bir ekolojik koridor” oluşturuldu. Girne Caddesi’nde cep parklar yapıldı. Sasalı Doğal Yaşam Parkı ve Vilayetler Evi otoparklarının üzeri yeşil çatıya dönüştürüldü. “Sasalı İklime Duyarlı Tarım Eğitim ve Araştırma Enstitüsü” projesi 2019 yılında “En İyi Sürdürülebilir Uygulamalar Yarışması”nda “Sürdürülebilir Tarım” kategorisinde birincilik elde etti.