Yaşar Üniversitesi Uluslararası Hukuk Uygulama ve Araştırma Merkezi, ünlü tarihçi MEF Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi ve Topkapı Sarayı Müzesi Eski Başkanı Prof. Dr. İlber Ortaylı’nın konuşmacı olarak katıldığı bir konferans düzenledi. “Tarihi Boyutuyla Vatandaşlık” konulu konferansa, öğrenciler yoğun ilgi gösterdi. Konferansta göç sorununa değinen Ortaylı, “Ülkesinden göçenler, gittikleri ülkelerde verilen işi yaparlar. Sınırların göçle çok fazla değişeceğini sanmıyorum. Göç sorunu göç edilen ülkenin sorunu değil, herkesin sorunu. Bütün dünya bunun üzerine düşünmeli. Sınırlara değil de ekolojik şartlara dikkat etmeniz gerekir” diye konuştu.

“Vatandaşlık adalete hizmettir”

Vatandaşlık kavramının tarihi boyutunu ele alan Prof. Dr. Ortaylı, “Vatandaşlık, bir komünü oluşturan insanlardır. Vatandaşlık, yani kimliğinizin belli olması, adalete hizmettir. Adaletin işleyebilmesi için insanların belirli bir sınırın içinde olması gerekir. İnsanlık tarihinde vatandaşlığın yeri şudur; bir komünün üyesi olmak mühim değildir ama üretimi kontrol eden, depolayan, bazı masrafları yapan, orduyu kuran ve idare eden bir merkezin üyesi olmak, şehirlisi olmak demektir. Vatandaş, doğuştan veya sonradan o ülkenin üyesi olma hakkını elde eden kişidir. Dünyada böyle bir statüye sahip olmayanlara ise ‘Haymatlos’ denir” ifadelerini kullandı.

“Kelime Türkçe değildir ama kavram Türkçedir”

Türkiye’deki vatandaşlık kavramından da bahseden Ortaylı, “Türkiye’de ‘cumhuriyet’ kelimesinin Arapça olduğunu söylüyorlar. Kelime Türkçe değildir ama kavram Türkçedir. Cumhuriyet, 19. yüzyıl Türk düşüncesi ürünüdür. Vatandaşlık da Türkiye’nin bir kavramıdır. Jön Türklerin tabiridir. Bir ara sade insan demekti. Vatandaş, cumhuriyet dediğimiz rejim ve devletin üyesidir. Her şey onun kararıyla ya da temsilci olarak seçtikleri insanların kararıyla olur ve o organlarda kurumları kontrol ederler. Modern cemiyette vatandaşlar, anayasal olarak teşekkül etmiş temsil organları dışında ikincil organları da temsil ederler” dedi.

‘Türkiye yakın gelecekte diasporası olan bir memleket olacak’

Türkiye’nin yurt dışında 5 milyona yakın vatandaşı olduğunu hatırlatan Ortaylı, şunları söyledi: “Yakın bir gelecekte Türkiye de dışarıda diasporası olan memleketlerden biri olacak. Bugün Türkiye’nin dünyada, 3 buçuk milyonu Almanya’da ve Avusturya’da olmak üzere 5 milyon kadar vatandaşı var. Türkiye’de vatandaşlık umumi bir imtiyazdır. Bu imtiyazın çok geniş bir şekilde çifte vatandaşlık şeklinde devam etmesi doğru değildir. Bunlara dikkat edilmesi gerekir.”

Düzensiz göç olgusu ve mültecilik kavramına bilimsel bir perspektif ile dikkat çekmek, Türkiye’nin mülteci sorununa yaklaşımını ve insanı yardım noktasındaki duruşunu göstermek amacıyla Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı himayesinde Dokuz Eylül Üniversitesi (DEÜ) Rektörlüğü tarafından ‘Göç: Önümüzdeki Yirmi Yılın Projeksiyonu ve Ötesi’ başlıklı uluslararası konferans düzenlenecek.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’da katılıyor

Alanında önde gelen yerli ve yabancı bilim insanları ile uzmanların katılacağı konferans, 22-24 Şubat 2021 tarihleri arasında DEÜ Sabancı Kültür Sarayı’nda gerçekleştirilecek. Covid-19 salgın tedbirlerine uygun olarak planlanan bilimsel etkinliğin açılışını ise 22 Şubat 2021’de İzmir’de bulunacak Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan yapacak.

Konferans ile ilgili bir açıklama yapan DEÜ Rektörü Prof. Dr. Nükhet Hotar, bütün hazırlıkların tamamlandığını belirterek, “Geçen yıl aynı tarihlerde düzenlemeyi planladığımız etkinliğimizi, salgın nedeniyle iptal etmek zorunda kalmıştık. Bu sene ise pandemi kurallarına uygun olarak, Cumhurbaşkanımızın teşrifleri ile bilimsel etkinliğimizi düzenleyeceğiz. Konferansımıza; hukuk, ekonomi, sosyoloji, antropoloji, kadın çalışmaları, kültürel çalışmalar, siyaset bilimi, uluslararası ilişkiler, psikoloji ve tarih gibi farklı disiplinlerde çalışan yerli ve yabancı bilim insanları katılacak. Üç gün boyunca devam edecek etkinlikte, göç olgusunu kapsamlı şekilde ele almayı; ortaya koyulan fikir ve paylaşımların sosyal politikaların oluşturulmasında ve kamuoyunun doğru bilgilendirilmesinde referans olmasını hedefliyoruz” dedi.

Konferansın uluslararası nitelikte olmasının konunun farklı noktalardan ele alınması açısında önemli olduğunu vurgulayan Rektör Hotar, “Bulunduğumuz coğrafyada göçmen, sığınmacı ve mülteci gibi kavramlar, aslında hepimizi yakından ilgilendiriyor. Bizler de buradan hareketle can güvenliği veya siyasi baskı gibi sebeplerle yurtlarından ayrılmak zorunda kalan veya bırakılan insanların yaşadıkları sıkıntıları; göç edilen ülkede ortaya çıkan sosyal ve hukuki sorunları, bilimsel veriler ışığında ele alınması gerektiğini düşündük. Böylece dünyanın farklı bölgelerindeki benzer sorunları da dikkate aldığımızda, uluslararası bir konferansın düzenlenmesinin doğru bir adım olacağına karar verdik. Sayın Cumhurbaşkanımızın da tensipleriyle bu etkinliğimizi planladık” diye konuştu.

Konferansta açıklanan araştırma, fikir, bulgu ve çalışmaları bir araya getirerek yayın haline dönüştüreceklerini de aktaran Rektör Hotar, “Güzel kentimiz ve üniversitemiz ev sahipliğinde düzenleyeceğimiz bu etkinliğe, kamu kurum ve kuruluşları ile vatandaşlarımızın da ilgi göstereceğini düşünüyoruz. Buradan elde ettiğimiz sonuçları ise yayına dönüştürerek araştırmacıların hizmetine sunacağız. Konferansımızın düzenlenmesinde desteklerini esirgemeyen ve teşrifleriyle bizleri onurlandıracak olan Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan’a da bir kez daha şükranlarımızı sunuyoruz” ifadesinde bulundu.

Dünyaca ünlü isimler katılacak

Konferansa; E-Kampüs Üniversitesi’nden Prof. Dr. Paola Todini, Al-Quds Üniversitesi’nden Prof. Dr. Ali Ahmad Khashans, Al-Balqa Üniversitesi’nden Prof. Dr. Saad Al-Basheer, Malezya Uluslararası İslam Üniversitesi’nden Prof. Dr. Farid Sufian Bin Shuaib, Lebanese Kanada Üniversitesi’nden Prof. Dr. Mehssen Macary, Sofya Üniversitesi’nden Prof. Dr. Maria Petrova, Taipei Ekonomi ve Kültür Misyonu Ankara Temsilcisi Yaser Tai-Hsiang Cheng, Djelfa Ziane Achour Üniversitesi’nden Prof. Dr. Aissa Maizza gibi dünyaca ünlü bilim insanları katılacak.

Edinilen bilgiye göre, 3 Eylül saat 23.45’te, Çeşme ilçesi Karaabdullah Burnu açıklarında görevli 2 Sahil Güvenlik Botu tarafından tespit edilen hareketli balıkçı teknesi durduruldu. Durdurulan teknenin içerisindeki 130 sığınmacı ekipler tarafından yakalandı. Ayrıca 4 Eylül saat 03.00 sıralarında Karaburun ilçesi açıklarında lastik bot içerisinde bir grup sığınmacının bulunduğuna yönelik bilgi alınması üzerine görevlendirilen Sahil Güvenlik Botu tarafından, Yunanistan unsurlarınca Türk karasularına geri itilen lastik bot içerisindeki 49 sığınmacı ise kurtarıldı. Kıyıya çıkarılan sığınmacılar, işlemlerinin ardından İl Göç İdaresi Müdürlüğüne teslim edildi.