Girişimcilik ekosistemine katkı sunan ve binden fazla Ar-Ge personelini bünyesinde barındıran Dokuz Eylül Üniversitesi Teknoparkı (DEPARK) yürütücülüğünde, İzmir Teknoloji Geliştirme Bölgesi A.Ş. (Teknopark İzmir) ve İzmir Ekonomi Üniversitesi iş birliği ile sürdürülen ‘TÜBİTAK 1512 BİGGSİNERJİ 2020-1’ programı kapsamında, eğitim ve mentorluk desteği verilen 23 projenin sekizi, 200 bin TL’ye kadar hibe almaya hak kazandı.

Proje kapsamında teknoloji tabanlı, ticari potansiyeli yüksek, ülke ve dünya için yenilikçi projeler üreten girişimcilere fikirden pazara giden yolda ihtiyaç duyabilecekleri eğitim, mentorluk ve ticarileşme destekleri sağlanacak. Dokuz Eylül Üniversitesi Teknoloji Transfer Ofisi (DETTO) Koordinatörü ve BİGGSİNERJİ Programı Proje Yürütücüsü Prof.Dr. Hasan Selim, “TÜBİTAK’tan hibe almaya hak kazanan sekiz girişimci, fikirlerini gerçeğe dönüştürme fırsatı yakaladı. Kurulacak şirketler arasında DEPARK bünyesinde faaliyet gösterenler de olacak” diye konuştu.

Projeler desteklenecek

İkinci aşama değerlendirmesi için TÜBİTAK’a ilettikleri 23 projeden sekizinin 200 bin TL hibe desteği aldığını belirten Selim, “Hepsi birbirinden değerli projeler, yenilikçi yapılarıyla ülkemize ve dünyamıza katkı sağlayacak. Türkiye ekonomisini dışa bağımlılıktan kurtarmaya yardımcı olacak. Bunun bir örneğini, Covid-19 salgını sürecinde Türkiye’de yerli teknoloji ile üretilen ve birçok ülkede aktif olarak kullanılan solunum cihazında gördük. İnanıyorum ki, önümüzdeki dönemde de milli ve yerli üretim anlayışına uygun projeler ortaya çıkacaktır” dedi.

Hibe almaya hak kazanan girişimlerin arasında SMA (Spinal Müsküler Atrofi) hastaları için ilaç adayının oluşturulması ve otizmli bireylerin gelişimine destek olmak amacıyla tasarlanmış sanal gerçeklik uygulaması gibi projelerin bulunduğunu açıklayan Selim, “Destek alan girişimler için macera şimdi başlıyor. Bundan sonraki aşama, şirket kurma ve fikirleri ticarileştirmek olacak. Biz de bu yeni süreçte hibe almaya hak kazanan projeleri Sayın Rektörümüz Prof.Dr. Nükhet Hotar’ın himayelerinde desteklemeye devam edeceğiz. DETTO olarak, Ar-Ge, yenilik, girişimcilik ve fikirlerin ticarileşmesi alanlarında hizmetlerimizi aralıksız sürdüreceğiz. Girişimcilerimize başarılar diliyoruz” diye konuştu.

TÜBİTAK 1512 BİGGSİNERJİ projesi kapsamında destek alan girişimciler ise Aleyna Yıldız, Mehmet Deniz Yelli, Bilçağ Akgün, Mustafa Ak, Yusuf Can Uz, Bayram Devlet, Esra Tokay ve Mustafa Ogün Afacan oldu.

İzmir’in Foça ilçesine bağlı kırsal Ilıpınar Mahallesi’nde kurulan Energrom Foça Biyogaz Enerji Santrali Tesislerinde “Yerel Paydaşlar İstişare Toplantısı” düzenlendi. Toplantıda hem tesisin tanıtımı yapıldı, hem de çevreye rahatsızlık ve zarar verdiği iddia edilen sıvı (atık) gübre, koku, sinek ve diğer sorunlarla ilgili konular tartışıldı. Covid-19 önlemleri dolayısıyla toplantı, Ilıpınar Mahallesi’nin Küme Evler bölgesinde kurulu tesisin bahçesinde açık havada gerçekleştirildi. Toplantıya Foça Belediyesi Meclis Üyeleri, Foça İlçe Tarım ve Orman Müdürü Harun Tercanlıoğlu, Foça Milli Eğitim Müdürü Yüksel Akar, İzmir Büyükşehir Belediyesi Foça Yerel Hizmetler Şube Müdürü Baran Gezmiş Yıldırım, Liman Başkanı Vekili Yaşar Karabacak, bazı sivil toplum kuruluşu ve çevre platformları temsilcileri, Cemil Midilli Çok Programlı Anadolu Lisesi’nin müdürü, öğretmenler ve Yenilenebilir Enerji bölümü öğrencileri, ilçedeki mahallelerin muhtarları, çiftçiler ve vatandaşlar katıldı.

Günde 450 ton hayvan dışkısı işleniyor; elektrik, kuru ve sıvı gübre üretiliyor

Toplantı, Energrom Enerji A.Ş. Genel Müdürü Fatih Odabaş, tesis müdürü Çevre Mühendisi İlke Seçkin Ünal, tesiste görev yapan ziraat ve elektrik mühendisleri ile bağımsız sertifikalandırma kurumu yetkilisi Dr. Umut Önder’in tanıtım sunumlarıyla başladı. Konuşmacılar 2019 yılında 12 milyon dolarlık yatırımla kurulan tesiste, çoğunluğu mühendis 30 kişinin çalıştığını, 300 tonu büyükbaş ve 150 tonu tavuk dışkısı olmak üzere günde 450 ton atık işlendiğini belirtti. Ayrıca, 5 bin tonluk dört adet çürütme tankında elde edilen metan gazının dönüştürülmesiyle saatte 3.2 MegaWatt elektrik üretildiğini, elde edilen ürünler arasında paketlenerek satılan kuru gübre ile talep eden bölge çiftçilerine ücretsiz olarak verilen sıvı gübre olduğunu, üretime ve çevresel etkilere yönelik olarak ulusal ve uluslararası düzeyde her türlü belgelerin alındığı ifade edildi. Tesisin yörede daha önce büyük sorun oluşturan besi çiftlikleri atıklarının bertaraf edilmesini sağladığına vurgu yapıldı.

“Yakın çevreden personel temin edilsin”

Foça İlçe Milli Eğitim Müdürü Yüksel Akar tesisin kurulmasından büyük memnuniyet duyduklarını, yakın yerleşim birimlerinden personel temin edilmesini dilediklerini, 4 yıl önce eğitime açtıkları Yenilenebilir Enerji bölümü öğrencilerinin tesiste hem staj hem de çalışma olanağı bulmasını talep ettiklerini söyledi. Toplantının son bölümü katılımcıların eleştiri ve sorularına yetkililerin cevap vermesi şeklinde gerçekleştirildi.

Talepler sıralandı

Foça Belediyesi Meclis Üyeleri Kenan Gülay ve Hakan Barçın, Foça Çevre Platformu (FOÇEP) sözcüsü Bahadır Doğutürk, Foça Forum Platformu Temsilcisi Hasan Aytekin ve Foça Ziraat Odası eski Başkanı Ercan Yüksektepe ile bazı vatandaşlar yetkililere sorular yöneltti. Tesis yetkililerinin sıvı gübre olarak tanımladıkları ürünün ücretsiz dökülmesinin gerekçesinin açıklanmasını istediler. Sıvı atık ya da gübre olarak tanımlanan maddenin kooperatifler, ziraat odası ve Tarım ve Orman Foça İlçe Müdürlüğünce oluşturulacak bir ekipçe numune alınarak bağımsız bir laboratuvarda analizinin tekrar yapılmasını, sonucun ilçedeki çiftçi ve ilgililere verilmesini önerdiler. Tarlaya sıvı gübre döktükten sonra çevrede oluşan yoğun koku ve sinekten duyulan endişe ve rahatsızlığı ilettiler. Sıvı gübre taşıyan kamyonların Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) kararlarına aykırı olarak yerleşim yerlerinden geçmesi ve park ederek çevreye rahatsızlık vermesi konularında önlem alınmasını istediler.

Yerel paydaşlarla işbirliği yapmaya devam

Tesis yetkilileri numune vermeye açık olduklarını, sıvı gübreyi şişeleyip satabileceklerini, ancak bölge çiftçisine destek olarak ücretsiz vermeyi tercih ettiklerini, araç rotaları konusunu düzelteceklerini, sinek konusunun bölgedeki besicilerle birlikte kolayca çözülebileceğini, yerel paydaşlarla toplantılar yapmayı sürdüreceklerini, sorun ve şikayetleri en aza indirerek bölgeye faydalı olmaya çalışacaklarını söyledi. Toplantı, öğrencilerin staj ve çalışma taleplerine olanaklar ölçüsünde olumlu yaklaşılacağının belirtilmesiyle tamamlandı.