Ege Bölgesindeki narenciye rekoltesi, 2020/21 sezonunda 434 bin 116 ton olarak tahmin edilirken, 2019/20 sezonundaki narenciye rekolte tahminiyse 442 bin 349 tondu.

Ege Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Başkanı Hayrettin Uçak, 2019’da Türkiye geneli narenciye ihracatının 755 milyon dolarken, 2020’de pandemi döneminde talebin artarak ihracatın yüzde 23 ilerlediğini ve 933 milyon dolara ulaştığını söyledi.

Uçak, “Geçen seneki 2 milyar 730 milyon dolarlık ihracatımızda narenciyenin payı yüzde 34. 2019’da 1 milyon 612 bin ton, 2020’de 1 milyon 802 bin ton narenciye ihraç ettik. 2020’de narenciye ihracatında 437 milyon dolarla mandarin ilk sıradaydı. 273 milyon dolarla limon, 128 milyon dolarla portakal, 95 milyon dolarla greyfurt ihraç edilen diğer ürünlerimiz. 2020’de ihracatımızdaki ilk sıradaki; Rusya’ya yüzde 31, Irak’a yüzde 40, Ukrayna’ya yüzde 10 ihracatımızı ilerletirken, Polonya, Hollanda, Birleşik Krallık’a da yüzde 54’lere varan ihracat artışları yaşadık. 2019/20 sezonunda rekolte düşüşü yüzde 2’iken, 2020/21 sezonunda yüzde 16 rekolte kaybımız var. 2018/19’da rekoltemizin 688 bin ton olduğu dönemlerimiz oldu. Makas gitgide açılıyor” dedi.

Uçak, “2021 sezonunda portakal üretiminde bir önceki yıla göre İzmir’de yüzde 13, Muğla’da yüzde 20, Aydın’da yüzde 12 ve Balıkesir’de ise yüzde 14 ‘e kadar bir verim kaybı tespit edildi. Satsuma mandarininde Aydın’da yüzde 18, Muğla’da yüzde 25, İzmir’de yüzde 29 ve Balıkesir’de ise yüzde 21‘e kadar bir verim azalışı tespit ettik. Bunun en büyük sebebi mart ve nisan aylarındaki sıcaklık düşüşleri. Limonda ise yüzde 20, greyfurtta ise yüzde 10 civarında bir verim azalışı bekliyoruz” şeklinde konuştu.

Türkiye’nin dünya sıralamasında portakalda 7’inci, mandarinde 3’üncü, limonda 4’üncü, greyfurtta 5’inci sırada olduğunu açıklayan Hayrettin Uçak, “Ülkemiz narenciye üretiminde ve ihracatında önemli aktörlerden biri; ancak küresel iklim değişikliğinin etkisini artık daha fazla hissediyoruz. Bu sadece narenciye değil, pek çok üründe yaşanan bir durum. Bu yıl 10-20 gün arasında bütün ürünlerde gecikme var. Mevsimlerin sıcaklık ve yağış normalleri değişiyor. 2021 yılı için kullanılacak dünya kaynaklarını Temmuz ayı itibariyle tükettik. Dünyayı korumak artık etik bir hesaplaşmadan öte, bir varoluş meselesi haline geldi” diye aktardı.

2021 rekolte tahminlerine göre; portakal 2020’de 206 bin 534 tondan 2021’de 184 bin 992 tona, mandarin 2020’de 154 bin 245 tondan 2021’de 114 bin tona, limon 2020’de 67 bin 666 tondan 2021’de 57 bin 541’e, greyfurt 5 bin 205 tondan 4 bin 492 tona geriledi.

Sayısız faydaya sahip enginar hakkında bilgi veren Yaşar Üniversitesi Gastronomi ve Mutfak Sanatları Bölümü Dr. Öğretim Üyesi Eylem Ezgi Fadıloğlu, enginarın nasıl tüketilmesi gerektiğini de anlattı. Hasadı nisan ayı sonuna kadar devam eden enginarın İzmir’de tüketiminin yüksek olduğuna dikkat çeken Dr. Öğretim Üyesi Eylem Ezgi Fadıloğlu, “100 gram taze ve çiğ enginar yaklaşık 60 kaloridir. 3 gram protein, 7,8 gram karbonhidrat ve 0,2 gram yağ içerir. Kolesterol içermez, posa içeriği yüksektir. Potasyum, kalsiyum, magnezyum, çinko, demir yönünden zengindir ve A, B1, B6, K ve C vitaminleri içerir. Bir orta boy çiğ enginar günlük demir ihtiyacının yüzde 9’unu karşılayacak kadar demir içerir. Yağlı bitkiler hariç hiçbir sebze veya meyve, mineral bolluğu bakımından enginarla yarışamaz” dedi.

Karaciğer dostu

Enginarın karaciğer fonksiyonlarının düzenlenmesinde önemli bir rol oynadığını belirten Fadıloğlu, “Karaciğeri koruyan flavonoidler içeren enginar, karaciğerdeki dokuların ve hücre zarlarının içinde meydana gelen oksitlenmeyi azaltır. Karaciğer fonksiyonlarının düzenlenmesinde önemli rol oynar. İdrar söktürücü özelliğinden dolayı böbreklerin çalışmasını düzenler, vücuttaki istenmeyen sıvıların atılmasını kolaylaştırır. İçerdiği kuarsetin, rutin, gallik asit ve sinarin sayesinde kanser, kalp hastalığı, yüksek kolesterol gibi önemli hastalıklardan vücudu koruyan enginar, içerdiği inülin adlı maddeyle, kandaki şeker düzeyini de düşürür. Ayrıca içerdiği potasyum, vücutta bulunan sodyum-potasyum dengesini olumlu etkileyerek, tansiyonu dengede tutar. Karın ağrısı, mide bulantısı, şişlik hissi, iştah kaybı gibi sindirim sorunlarını gidermeye yardımcı olur. Mide ve bağırsakları temizler, romatizma şikayetlerini azaltır. Yağ oranı düşük olduğu için diyet yapanlar için vazgeçilmez bir gıdadır. Vücut hücrelerini yenileyerek yaşlanmayı da geciktirir” bilgisini verdi.

En büyük faydası yapraklarında

Enginarın yaprakları ile birlikte tüketilmesi gerektiğini belirten Dr. Öğretim Üyesi Fadıloğlu, nasıl tüketilmesi gerektiğini ise şöyle anlattı: “Enginarın taç yapraklarında, gövdesine oranla 8 kat daha fazla sinarin bulunur. Sinarin, kolesterolün düşmesine ve sindirim sistemine katkıda bulunur. Bu nedenle enginarın yaprakları ile birlikte tüketilmesi sağlık açısından daha faydalıdır. Sinarin ayrıca safra üretimini uyarmak için kullanılırken, yağların sindirilmesini de sağlar. Ancak safra taşı olan kişiler enginar yaprağını dikkatli kullanmalıdır. Zeytinyağlı enginara iç bakla, havuç, patates ilave ederek besin değerini ve lezzetini arttırabilirsiniz. Ayrıca etle pişirerek protein değerini arttırabilirsiniz. Enginarın faydalarını muhafaza edebilmesi için doğru şekilde hazırlanıp tüketilmesine dikkat edilmelidir. Uzun süre pişen sebzelerde vitamin kaybı fazla olduğundan hafif diri bırakılmalı, pişirme süreleri uzun tutulmamalıdır. Enginardaki A vitamininin vücutta kullanılabilmesi için bir miktar zeytinyağı gerekir. Ortalama bir enginar başına bir tatlı kaşığı yağ yeterlidir. Bu şekilde yağda eriyen vitaminlerin vücutta kullanılması mümkündür.”